Wat ons bezighoudt
Korte stukken over werk in de publieke sector. Soms een observatie, soms een stelling. Meestal allebei.
Druk…Eindelijk ben ik dan aan deze blog toegekomen. Ik had het er gewoon te druk voor. Dat is tegelijk de paradox van dit stukje. Want mijn stelling is dat we moeten ophouden met zeuren dat we het zo druk hebben. Het lijkt wel een competitie te worden. Wie heeft het het drukst en wie schreeuwt …Weerbare en veerkrachtige publieke organisaties…In reactie op de geopolitieke ontwikkelingen roept de overheid ons op om weerbaarder te worden. De kans op een hybride of militair conflict is sinds de jaren ’80 niet meer zo groot geweest als nu. Daarbij is de verwachting niet zozeer dat militairen van een vijandelijke staat hier door de straten zullen marcheren. De zorg …DAS: penny wise, pound foolish…Steeds meer overheden maken voor de inhuur van tijdelijk personeel of adviesdiensten gebruik van een Dynamisch Aankoopsysteem (DAS). Zo’n DAS is een digitaal proces, vaak gefaciliteerd door speciaal hiervoor opgerichte websites. De gedachte hierachter is eigenlijk heel zuiver: een DAS-procedure is een openbare aanbesteding, waar alle kandidaten die dat willen op in kunnen schrijven. Heb …Nel…Om maar gelijk met de deur in huis te vallen: onze Nel is er niet meer… Onze mooie, lieve, bijzondere, vierpotige collega, die haar taak als kantoorhond met verve vervulde. Altijd enthousiast als je binnenkwam. Altijd blij met een aai over haar bol (of liever nog haar buikje). En altijd in staat om je op …Ambtelijk samenspel bij Gemeenschappelijke RegelingenGemeenten hebben de afgelopen decennia steeds meer uitvoeringstaken ondergebracht bij Gemeenschappelijke Regelingen (GR’en). Soms gedwongen door de wet, maar vaak ook vrijwillig, omdat – zeker voor kleinere gemeenten – de betreffende uitvoering zelfstandig blijven doen te kwetsbaar is of betekent dat ingeleverd moet worden op de kwaliteit. De hoofdlijnen van de governance zijn meestal vastgelegd …Tiener, waarom zou je…?!Het laatste blog op deze site is alweer even geleden. In dat blog kondigde Peter aan dat hij van Tiener een Toener werd. Toch iets waar je even stil van wordt. Dat kan ik goed begrijpen. Maar Tien is er de organisatie niet naar om bij de pakken neer te zitten. Dus worden er mooie …Van Tiener naar Toener…‘Voor mij hoeft het allemaal niet meer!’ Stop! Lees dit zinnetje nog een keer, maar dan met een andere intonatie, en ervaar het verschil tussen een bevrijdend en een beklemmend gevoel. De spanning tussen beide emoties weerspiegelt mijn gevoel, het gevoel van een vers gepensioneerde, dus de spanning tussen afgesloten zijn van alles wat met …Humor anno 2024…Caroline van der Plas vond het maar niks, de oudejaarsconference van Micha Wertheim. Dat meldde ze triomfantelijk op X (voorheen Twitter, voordat het gezellige digitale dorpsplein in handen viel van een megalomane gek). Ik denk dat Micha dit als een positieve recensie ervaart. Waar hij in een hilarische metafoor op zoek ging naar zijn ‘ergens …Nieuwsmijders…Uit onderzoek blijkt dat één op de vijf Nederlanders zichzelf beschouwt als ‘nieuwsmijder’ of serieus denkt dit te gaan worden. Het wordt hen te veel allemaal: Oekraïne en dan ook nog eens keer de oorlog in Gaza. De beelden zijn te erg. Trump komt eraan en het broeit steeds meer in Afrika. En dan hebben …De ‘middelmanager’ moet het roer pakken…Er moet mij iets van het hart. Naarmate wij als samenleving onze professionele managers beter opleiden, nemen de mogelijkheden om hun werk naar eigen inzicht in te richten af. Soms kan ik dat begrijpen, maar begrip heb ik er zelden voor. Ik leg uit wat ik bedoel en zal dat toespitsen op het zogenaamde middelmanagement …Zomerse reflecties…Onlangs las ik twee prikkelende boekjes, die ik in de categorie ‘zomerse reflecties’ graag als leestip wil meegeven. In omgekeerd alfabetische volgorde: (1) Herman Tjeenk Willink – Het tij tegen; (2) Arnon Grunberg – De vluchteling, de grenswacht en de rijke jood. Bij ‘De Tjeenk’ gaat het (zoals vaak bij hem) over de democratische rechtsorde …De plicht tot optimisme…Een tijdje geleden kwam ik de uitspraak van de grote wetenschapsfilosoof Karl Popper weer eens tegen. Ik parafraseer: wij mensen hebben een morele plicht tot optimisme. Optimisme is een plicht, juist omdat de toekomst onbekend is en een goede afloop niet vanzelfsprekend. Wij moeten de toekomst vormgeven. Het is onze plicht om te werken aan …Een bijzondere Kerst…Na drie jaar kon het eindelijk weer: een kerstdiner met collega’s en hun levenspartners. Het was zo’n groot feest om bij weer elkaar te mogen zijn, dat we de matige akoestiek maar op de koop toe hebben genomen, evenals de vroegtijdige opruimdrang van het bedienend personeel. Maar: volstrekt onbelangrijk. Wat wij ons meer dan bewust …Uitgelaten Jonge Honden in de ring met bedaagde Tieners…Objectiviteit bestaat niet, dat weten we natuurlijk allang. Ieder kijkt door de eigen ogen en geen mens is intelligent genoeg om echt door andermans ogen te kijken. Onder leiding van wetenschappelijk onderzoekster Cato Janssen (VU Organisational Sciences) kruisten wij onlangs de degens met Jonge Honden, een organisatieadviesbureau met uitsluitend jonge professionals. Rode draad was de …Publicatie van Peter de Leeuwerk in vakblad ‘Basisschoolmanagement’Op verzoek van de redactie van het toonaangevende vakblad ‘Basisschoolmanagement’ projecteert Peter de Leeuwerk zijn visie op goed leiderschap zoals beschreven in zijn essay ‘Leiden of Lijden, leiderschap in middelgrote organisaties’ op het leiderschap in het onderwijs. In het bijzonder belicht hij het leiderschapsvraagstuk vanuit twee specifieke kenmerken van onderwijsorganisaties: de dominantie van protocollen en …Beleid en uitvoering: een pijnlijke kloof die er niet zou hoeven zijn…“Als ik één keer fluit springen jullie omhoog, en als ik twee keer fluit springen jullie langzaam naar beneden”. Dat riep het ‘hoofd der school’ tegen een klas kinderen toen hij de zieke gymleraar moest vervangen. Een tijdloze grap van cabaretier Fons Jansen, die zelf al lang uit de tijd is. De tijdloosheid van de …Crisis en bureaucratie: gezworen vijanden?In maart vielen we ineens een oorlog binnen, een oorlog op nog geen etmaal rijden van ons land. En hoe omstreden of hoe onvoorzien het dan ook mocht zijn, meteen stond menigeen klaar om hulp te bieden en zelfs een deel van zijn of haar woning beschikbaar te stellen voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen. …Wie niet voor zichzelf zorgt, kan ook niet voor anderen zorgen…Een goede blog gaat natuurlijk over de toestand in de wereld. De schrijver onderwerpt de gecumuleerde effecten van een oorlog, inflatie, tekorten op de arbeidsmarkt en de bonte stoet aan existentiële crises op klimaat-, stikstof-, woningmarkt-, luchtvaart- en andere gebieden aan een quasiwetenschappelijk beschouwing en tracht deze te voorzien van een voorspellende duiding van de …Glokale politiekTerwijl de eerste bommen op Oekraïne vielen sloeg Nederland massaal aan het carnavallen en wintersporten. Ik heb volwassen mannen in apenpakken gezien. Dat we daarbij de coronabesmettingscijfers weer even flink omhoog stuwden namen we graag op de koop toe. Want ja, ‘we mogen weer’. Dat hebben we toch wel verdiend na twee helse jaren? “We …Leiden of lijden?Zo heet het essay dat ik onlangs het levenslicht liet zien. Ik heb er een handzaam boekje van laten maken (60 pagina’s A5) en dat doe ik jou, lezer van mijn blog, graag cadeau. Wat je daarvoor moet doen is een mailtje sturen met je naam en adres naar pdeleeuwerk@tienorganisatieadvies.nl. Ik stel slechts twee voorwaarden: …Voorzichtig verheugen…Na enig aandringen van mijn collega’s zette ik mij, voor de zoveelste keer vandaag, achter het computerscherm om een zo vriendelijk mogelijke kerstblog te schrijven. Via onze linkedIn-profielen zou onze kerstboodschap dan vanzelf bij onze relaties terecht komen, is daarbij de gedachte. Waarschijnlijk kun je dat nu bevestigen. Om niet in herhaling te vallen – …Daar gaan we weer……Daar gaan we weer… Met deze vier woorden is alles er wel over gezegd, over nieuwe maatregelen tegen de verspreiding van het Coronavirus. Hoewel iedereen de bui al dagen zag hangen, werd het pas echte werkelijkheid na de persco van vrijdagavond. En na een katerig weekend, moesten we op maandag weer aan de bak, bijna …Prinsjesdag op Het PleinTerwijl ik luisterde naar de plichtmatig aandoende taal en de versprekingen van onze koning dwaalden mijn gedachten af naar het begin van de jaren tachtig. Ik werkte toen als pas beëdigd ambtenaar op het departement van Economische Zaken. Maar al te graag sloot ik mij aan bij de gewoonte van mijn collega’s om langs de …De zon schijnt weer…Nu de lockdown in sneltreinvaart transformeert naar een open up, de zomer eindelijk is losgebarsten en een echte vakantie voorzichtig aan de deur klopt, voel ik de bijna onbegrensde behoefte om iets heel positiefs te schrijven. En mijn collega’s weten dat dit voor mijn altijd kritische geest best bijzonder is. Om te beginnen: denk je …Perspectief en transparantie…Het zijn de sleutelwoorden van deze turbulente tijd. Perspectief en transparantie. We snakken naar een perspectief, zo klinkt het steeds vaker en luider. Het kabinet moet ons nú echt een perspectief bieden (en dan vooral: terrassen, winkels en cafés open, consumeren en feesten). Zonder perspectief kunnen we niet verder. We zijn immers altijd onderweg naar …Overheid en ondernemerschap: gezworen vrienden…Het verhaal gaat dat bij de komende verkiezingen linkse partijen geen voet aan de grond krijgen omdat alle partijen, dus ook de rechtse, naar links zijn opgeschoven. Er is een soort banvloek uitgesproken over het neoliberalisme, en het lijkt erop dat bijna alle partijen deze mode volgen. In het kort: in de jaren negentig besloten …Verkiezingen in tijden van Corona…Liefde in tijden van Cholera, de monumentale roman van Nobelprijswinnaar Gabriel Garcia Márquez, vertelt het verhaal van een man die eenenvijftig jaar, negen maanden en vier dagen wacht om bij de vrouw te zijn van wie hij houdt. Over doorzettingsvermogen gesproken… De parallel is misschien een beetje ver gezocht, maar laten we hopen dat wij …De onvermijdelijkheid van ontspoord beleid…‘In het vervolg maken wij alle ambtelijke documenten die leiden tot een kabinetsbesluit openbaar’. Dat is een van de in het oog springende maatregelen van het kabinet naar aanleiding van de toeslagenaffaire. Nu is het al wel heel lang geleden dat ik in departementale dienst was, maar meteen na deze afkondiging bekropen mij tal van …Waar het hart vol van is…Het gezegde is ‘waar het hart vol van is…’. Maar is dat wel zo? Is het niet veel meer ons volle hóófd dat onze mond doet overlopen? Dus over: waarom 70 miljoen mensen een aartsleugenaar in het Witte Huis willen houden. Waarom we wel gevluchte katten uit Griekenland mogen ophalen maar geen mensen. Waarom niet …Kantelmoment?Ik ben niet van de school die euforisch roept: “Corona heeft ons ook zo veel moois en goeds gebracht. Laten we dat vooral vasthouden.” Alsof het een zegen is. Daarvoor slaat de balans voor mij toch echt te veel door naar alle ellende en verdriet, die deze crisis ons gebracht heeft en nog gaat brengen. …Visie op ruimtebehoefte van primair onderwijs voor sport en bewegenEen traditionele gymzaal meet circa 21 x 12 x 5 meter en kent vaste inrichtingselementen als wandrek, ringen, touwen, springkast, bok, matten en spelmateriaal. Traditionele gymzalen lijken de afgelopen decennia jaar niet te zijn meegegaan met de tijd en worden vaak als ouderwets en saai ervaren. In antwoord hierop is onder andere een nieuw curriculum …Vervangingsvraag van binnensport-accommodaties in perspectief…In gemeenten zijn doorgaans zowel gymzalen als sporthallen en/of sportzalen aanwezig. Vanwege het verschil in functionaliteiten worden deze accommodaties niet altijd optimaal benut; nogal eens staan gymzalen op avonden en in weekeinden leeg en sporthallen overdag op weekdagen. Bij de vervangingsvraag over binnensportaccommodaties is het daarom van groot belang om de positie van de bestaande …Recht op spijbelen…Het Malieveld is weer leeg. De spandoeken zijn opgerold. De leerlingen zijn weer netjes naar school. Maar er is iets veranderd in Nederland, ten goede. De nieuwe generatie spreekt luid en duidelijk. Wat hebben zij een mooie impuls gegeven aan de maatschappelijke discussie over de toekomst van onze planeet. Niet zomaar een themaatje. Leerlingen spijbelen …Klassiek of niet?Ben Tiggelaar. Al jarenlang schrijft hij elke zaterdag een column over management en leiderschap in NRC. Niet elke column is even verrassend – dat kan ook niet als je elke week iets nieuws moet melden, Youp van ’t Hek lukt dat al jaren niet meer – maar per saldo zijn ze interessant genoeg om ze …Noblesse oblige…Als je zo om je heen kijkt, naar een met zichzelf worstelend Verenigd Koninkrijk, naar de gele hesjes in Frankrijk, naar een wild om zich heen slaande Amerikaanse president, dan kunnen we niet anders dan van geluk spreken, van het geluk dat we mogen leven en werken in een uitstekend georganiseerd land. Maar dat betekent …
Een vraagstuk dat niet stilstaat?
Bel 026 339 13 52 of stuur een bericht. We denken graag een half uur met u mee.